Regels verlichting aanhanger: complete gids 2026 – EU & UNECE

Een aanhanger moet zijn voorzien van remlichten, richtingaanwijzers, achterlichten, kentekenverlichting, een mistachterlicht en rode driehoekreflectoren. Welke aanvullende verlichting verplicht is hangt af van de breedte en lengte van de aanhanger:

• Tot 1,60 m breed: twee witte positielampen aan de voorzijde en twee witte reflectoren (niet driehoekig).
• Vanaf 2,10 m breed: aanvullend oranje zijmarkeringslichten en contourmarkering.
• Langer dan 6 m: aanvullend oranje zijmarkeringslichten over de volledige lengte en achteruitrijlichten.

Deze eisen volgen uit Europese (UNECE R48) en nationale regelgeving.

Deze gids brengt de Europese basiseisen (UNECE R48) en de nationale regelgeving van Nederland, Duitsland, België, Frankrijk en Italië bij elkaar in één overzicht. Voor diverse lengtes en breedtes leggen we uit wat er verplicht is volgens de wetgeving.

Wat is verplicht op een aanhanger?

Breedte aanhangwagen	Lengte aanhangwagen	Extra verplichte verlichting	Opmerkingen
< 1,60 m	< 6 m	Geen extra verlichting	Alleen basisverlichting en reflectoren
1,60 – 2,10 m	< 6 m	2 witte stadslichten voor	Verplicht bij bredere aanhangwagens
> 2,10 m	< 6 m	Breedte- of contourverlichting	Wit voor, rood achter
alle breedtes	> 6 m	Zijmarkeringslichten	Ambergeel langs de zijkant
zeer lange aanhangwagens	> 9 m	Extra zijmarkeringslichten	Afstand tussen lampen beperken
O3 / O4 aanhangwagens	nieuwe voertuigen	Zijmarkeringslichten knipperen met richtingaanwijzer	Nieuwe regelgeving vanaf 2025

Eisen aanhanger tussen 160 cm en 210 cm breed

Voorzijde:

• Reflectoren: Twee witte retroreflectoren
  Plaatsing: Symmetrisch aan weerszijden van het midden.
  Hoogte: Minimaal 0,25 meter en maximaal 0,90 meter boven het wegdek.

• Stadslichten: Twee witte lampen (verplicht indien de aanhanger na 30 juni 1967 in gebruik is genomen).
  Plaatsing: Symmetrisch aan weerszijden van het midden.
  Hoogte: Geen specifieke hoogte-eis, passend in het ontwerp.

Achterzijde:

Zijkant:

• Minimaal 1 ambergele reflector per zijkant, bij voorkeur in het middelste gedeelte van de aanhanger. Hoogte: Tussen 0,25 meter en 1,50 meter boven het wegdek. Indien constructief niet anders mogelijk: Maximaal 2,10 meter boven het wegdek.

Aanvullende regels aanhanger breder dan 210 cm

Aanhanger langer dan 6 meter, maar korter dan 9 meter

Voor aanhangers die langer zijn dan 6 meter, maar korter dan 9 meter, gelden aanvullende eisen. De zijkanten moeten voorzien zijn van ambergele zijmarkeringslichten, die gelijkmatig over de lengte verdeeld zijn. De afstand tussen twee markeringslichten mag maximaal 3 meter bedragen. Het eerste zijmarkeringslicht mag zich maximaal circa 3 meter van de voorzijde van het voertuig bevinden en het laatste licht niet verder dan 1 meter van de achterzijde. Daarnaast moet elke zijkant minimaal voorzien zijn van één ambergele reflector, die op dezelfde locaties wordt geplaatst als de zijmarkeringslichten. Net als bij kortere aanhangers moeten de reflectoren en markeringslichten zich op een hoogte tussen 0,25 meter en 1,50 meter boven het wegdek bevinden. Indien constructief niet anders mogelijk, mogen ze maximaal 2,10 meter boven het wegdek worden geplaatst.

Aanhanger langer dan 9 meter

Voor aanhangers langer dan 9 meter gelden strengere eisen voor de zichtbaarheid. De zijkanten krijgen ambergele zijmarkeringslichten, gelijkmatig verdeeld over de lengte. De onderlinge afstand bedraagt doorgaans maximaal 3 meter, zodat andere weggebruikers de volledige lengte goed zien. Het eerste zijmarkeringslicht zit maximaal 1 meter van de voorzijde, het laatste licht maximaal 1 meter van de achterzijde.

Naast de zijmarkeringslichten heeft elke zijkant minimaal één ambergele reflector nodig, op dezelfde locaties als de markeringslichten. De hoogte ligt tussen 0,25 en 1,50 meter boven het wegdek. Laat de constructie dit niet toe, dan mag de montage oplopen tot maximaal 2,10 meter.

Gesloten aanhangers hoger dan 1,80 meter krijgen zijmarkeringslichten zowel onderaan (tussen 0,25 en 1,50 meter) als zo hoog mogelijk nabij de bovenrand. Zo herkennen andere weggebruikers de contouren van boven en onder. Lukt dat technisch niet, dan mogen de bovenste markeringslichten tot maximaal 2,10 meter hoogte zitten.

Meeknipperende zijmarkering bij zware aanhangers (O3 en O4)

Nieuw geregistreerde aanhangers van de categorie O3 en O4 dienen te worden voorzien zijn van zijmarkeringslichten die synchroon knipperen met de richtingaanwijzers. Deze wijziging uit UNECE-reglement R48 (Revision 11) verbetert de zichtbaarheid bij het afslaan of wisselen van rijstrook. De knipperfunctie mag ook worden uitgevoerd met een aparte zijrichtingaanwijzer.

Optie 1: afzonderlijke zijrichtingaanwijzers

Per voertuigzijde:

• de normale richtingaanwijzer aan de achterzijde;
• drie richtingaanwijzers van categorie 5 langs de zijkant;
• deze drie lampen worden zo gelijkmatig als praktisch mogelijk over de voertuiglengte verdeeld.

Optie 2: meeknipperende zijmarkeringslichten

De verplichting voor drie afzonderlijke categorie 5-richtingaanwijzers geldt niet wanneer het voertuig per zijde beschikt over:

• de normale richtingaanwijzer aan de achterzijde;
• minimaal drie amberkleurige zijmarkeringslichten met categorie SM1
• die zijmarkeringslichten knipperen gelijktijdig, in fase en met dezelfde frequentie als de richtingaanwijzers aan die zijde.

De letterlijke strekking van paragraaf 6.5.3.1 is dat de eis voor drie categorie 5-lampen niet geldt wanneer ten minste drie amberkleurige zijmarkeringslichten synchroon met de richtingaanwijzers meeknipperen. Er mogen aan die zijde niet tegelijkertijd ook de drie voorgeschreven categorie 5-richtingaanwijzers volgens paragraaf 6.5.3.1 zijn gemonteerd en actief zijn. Bij toepassing van die categorie 5-lampen mogen de amberkleurige zijmarkeringslichten juist niet meeknipperen.

Dit geld voor:

Nieuwe voertuigtypen: hiervoor geld het al vanaf 6 juli 2022
Alle nieuw geproduceerde en nieuw geregistreerde O3/O4-voertuigen sinds 7 juli 2024

Voor O3- en O4-voertuigen die vóór 7 juli 2024 al voor het eerst zijn toegelaten of geregistreerd, geldt in beginsel geen verplichting om de bestaande zijmarkering achteraf aan te passen.

Boetes bij ontbrekende of defecte aanhangerverlichting

Rijden met defecte of ontbrekende verlichting op een aanhanger leidt tot directe sancties bij een controle. De boetes verschillen per land en per overtreding, maar liggen voor de meeste verlichtingsdefecten in een vergelijkbare orde van grootte.

In Nederland krijgt u doorgaans een boete van enkele honderden euro’s per overtreding. Meerdere defecte lichten tellen op, waardoor het bedrag bij een controle snel kan oplopen. Bij grove gebreken kan de aanhanger ter plekke uit het verkeer worden genomen tot het defect is hersteld. In Duitsland ligt het bedrag voor verlichtingsdefecten doorgaans in een vergelijkbare orde, met aanvullende kosten bij een TÜV-herkeuring. In België worden vergelijkbare boetes gehanteerd, soms aangevuld met een onmiddellijke inning. In het Verenigd Koninkrijk kan een MOT-afkeuring direct volgen, met aanvullende kosten voor herkeuring en de mogelijke verplichting om het voertuig niet meer op de openbare weg te gebruiken tot het defect is verholpen.

Voor wagenbouwers en eerste-montage-leveranciers wegen de gevolgen zwaarder. Een aanhanger die door verkeerde verlichtingsmontage wordt afgekeurd bij oplevering, betekent niet alleen herstelkosten maar ook stilstand, klantvertrouwen en mogelijk aansprakelijkheid. Daarom adviseren wij om verlichtingseisen al tijdens ontwerp en opbouw mee te nemen, niet pas bij eindcontrole.

Boetebedragen worden periodiek aangepast door de nationale autoriteiten. Raadpleeg voor actuele tarieven het CJIB (NL), de Bußgeldkatalog (DE) of de bevoegde instantie in uw land.

Montagevoorschriften aanhangerverlichting

Bij aanhangerverlichting gaat regelgeving verder dan alleen de vraag welke verlichting verplicht is. Ook de manier waarop verlichting wordt geplaatst en toegepast, speelt een belangrijke rol. Juist daar is ECE R48 relevant. Deze regelgeving vormt het kader voor de installatie van verlichting en lichtsignalen op voertuigen en aanhangers. Voor de praktijk betekent dat dat niet alleen de juiste functies aanwezig moeten zijn, maar ook dat plaatsing, zichtbaarheid en montage logisch en correct moeten zijn uitgevoerd. Dus dit heeft invloed op het complete verlichtingssysteem van een aanhanger.

Voor professionals is dat een belangrijk aandachtspunt. Een installatie kan technisch werken, maar alsnog vragen oproepen bij controle of oplevering wanneer de toepassing niet aansluit op de geldende montage-eisen. Daarom is het verstandig om regelgeving niet pas achteraf te toetsen, maar al tijdens ontwerp en opbouw mee te nemen. Wilt u weten hoe deze eisen zich vertalen naar de werkvloer? Lees dan ook ons artikel over montagevoorschriften aanhangerverlichting volgens ECE R48. Daarin gaan we dieper in op de praktische aandachtspunten bij montage.

Veelgestelde vragen uit de praktijk

Is zijverlichting op een aanhanger verplicht?

Ja, zijmarkeringslichten zijn verplicht op moderne aanhangwagens met een lengte van meer dan 6 meter.

Waar horen de zijmarkeringslichten op het voertuig?

De regels schrijven zijmarkeringslichten voor op beide zijkanten van de aanhanger, in het middelste derde gedeelte van het voertuig. De onderlinge afstand tussen zijverlichting en retroreflectoren bedraagt maximaal 4 meter. Daarnaast geldt: het meest naar voren gelegen zijmarkeringslicht en de retroreflector zitten maximaal 4,00 meter van de voorzijde.

Tot slot zit het meest naar achteren gelegen zijmarkeringslicht — net als de bijbehorende retroreflector — maximaal 1 meter van de uiterste achterzijde van het voertuig.

Hierop geldt een uitzondering voor voertuigen korter dan 6 meter, ook wel kaal chassis genoemd. Verdeel de lengte van het voertuig dan in drie gelijke delen: één zijmarkeringslicht hoort op het voorste derde, één op het achterste derde gedeelte. In deze situatie volstaat ook één enkel zijmarkeringslicht.

De zijmarkeringslichten en ambergele retroreflectoren horen op een hoogte tussen 0,25 en 1,5 meter boven het wegdek. Laat de constructie dit niet toe, dan mogen de zijmarkeringslichten hoger zitten — echter nooit hoger dan 2,10 meter boven het wegdek.

Is contourverlichting op een aanhanger verplicht?

Het hebben van contourverlichting op een aanhanger is verplicht onder bepaalde omstandigheden. Voordat we verder induiken om welke contourverlichting het gaat en welke regels hierbij gelden, is het goed om een andere vraag eerder te beantwoorden. Wat is contourverlichting? Contourverlichting is een synoniem voor LED markeringslichten. Deze categorie LED verlichting op een aanhanger komt voor aan de voor-, zij- en achterzijde van de aanhanger. Wanneer we het hebben over de wettelijke eisen van contour verlichting op een aanhanger, dan gelden de volgende regels.

Contourverlichting op voor- en achterzijde van de aanhanger

Voor aanhangwagens breder dan 2.10 meter geldt dat zowel aan de voor als achterzijde van de aanhanger twee markeringslichten gemonteerd moeten worden. Zoals normaal gesproken geldt ook hier dat de kleur van de voorzijde van de aanhanger wit moet zijn en de kleur van de LED markeringslichten aan de achterzijde rood.

Contourverlichting aan de zijkant van de aanhanger

Aan de zijkant van de aanhanger moeten oranje/ambergele LED markeringslichten geplaatst worden, indien de aanhangwagen langer is dan zes (6) meter.

Vanaf welke lengte gelden extra verlichtingseisen voor een aanhanger?

De grens ligt bij 6 meter. Tot deze lengte volstaat de basisverlichting met één achteruitrijlicht. Aanhangers tussen 6 en 9 meter zijn verplicht uitgerust met ambergele zijmarkeringslichten en zijreflectoren, gelijkmatig verdeeld met maximaal 3 meter onderlinge afstand. Boven 9 meter komen extra zijmarkeringslichten op tussenliggende posities.

Wat gebeurt er bij een controle met defecte aanhangerverlichting?

Bij een controle met defecte of ontbrekende verlichting krijgt u een boete per overtreding. Bij grove gebreken kan de aanhanger ter plekke uit het verkeer worden genomen tot het defect is hersteld. Voor wagenbouwers betekent een afgekeurde oplevering bovendien stilstand, herstelkosten en mogelijk aansprakelijkheid jegens de eindklant.

Welke reflectoren zijn verplicht op een aanhanger?

Reflectoren hebben als doel om naast verlichting de aanhanger op een andere manier beter zichtbaar te maken. Ook kunnen andere weggebruiker met behulp van reflectoren beter inschatten hoe breed en hoe lang de aanhanger is. Zo kan het voorkomen dat dit op een donkere weg niet altijd even goed zichtbaar is. Voor iedere aanhangwagen gelden verplichtingen voor reflectoren.

Verplichte reflectoren op een aanhanger:

• Twee (2) witte reflectoren aan de voorkant (niet driehoekig). Deze reflectoren moeten minimaal 250mm en maximaal 900mm van de grond gemonteerd worden;
• Eén (1) oranje/gele reflector aan beide zijkanten van de aanhanger (niet driehoekig). Ook bij deze reflectoren geldt dat deze minimaal 250mm en maximaal 900mm van de grond gemonteerd moeten worden. Daarnaast geldt hierbij als extra regel voor verlichting op aanhanger dat de reflectoren niet meer dan één meter verwijderd zijn van de achterzijde. De zijreflectoren moeten zodanig worden verdeeld dat de lengte van het voertuig duidelijk zichtbaar blijft.
• Twee (2) rode reflectoren aan de achterkant. De rode reflectoren moeten minimaal 350mm hoog gemonteerd zijn vanaf de grond en mogen niet hoger zijn dan 1500mm. Voor de verdeling van de reflectoren geldt dat er minimaal 600mm tussen moet zitten. Voor aanhangwagens die smaller zijn dan 1300mm geldt dat er minimaal 400mm tussen de beide reflectoren moet zitten.

Wanneer u uw aanhanger nog beter zichtbaar wilt maken, dan is het ook mogelijk om extra reflectoren op de aanhangwagen te monteren. Dit is niet verplicht volgens de regels voor verlichting op een aanhanger, maar zeker wel mogelijk. Wel is het sterk aan te raden om de juiste afstanden te gebruiken. Hier wordt over het algemeen niet heel streng op gecontroleerd, maar het is wel goed om je aan de regels te houden. Naast reflectoren heb je ook reflecterende tape. Dit ziet er mooi uit op een aanhanger en kan daarnaast zorgen voor een nog betere zichtbaarheid.

Soorten reflectoren op een aanhanger

Reflectoren zijn er in verschillende afmetingen en vormen. De vorm van reflectoren is belangrijk omdat deze verschillende functies bevat. Daarnaast is het van belang om de juiste reflector op de juiste plek te monteren. Reflectoren zien we voornamelijk terug in drie vormen, namelijk rond, rechthoek en driehoek. De ronde en rechthoekige reflectoren worden geleverd in verschillende kleuren. Zo wordt de ronde reflector geleverd in de kleuren rood, oranje/geel en wit, de rechthoeksreflector is verkrijgbaar in de kleuren oranje/geel en wit en de verplichte driehoeksreflector wordt enkel gemaakt in de kleur rood. Bij sommige LED lampen uit ons assortiment zit de reflector al ingebouwd.

Is breedteverlichting verplicht op een aanhanger?

LED breedtelampen op aanhangwagens tot een maximale breedte van 1,6m zijn niet verplicht volgens de regels voor verlichting op aanhanger. Wel is het van belang om bij deze categorie aanhangers de breedte van de aanhanger op een andere manier aan te duiden. Dit doen we door middel van de reflectoren die hierboven beschreven zijn. Wanneer een aanhanger breder is dan 1,6m, dan zijn breedtelampen wel verplicht op een aanhanger.

Uitzonderingen voor bepaalde landen

Hoewel de algemene richtlijnen in de meeste Europese landen worden gevolgd, kunnen er per land specifieke aanvullende eisen of interpretaties zijn. Het is daarom raadzaam om altijd de lokale wet- en regelgeving te raadplegen of contact op te nemen met de bevoegde autoriteiten om te verzekeren dat uw voertuig aan alle nationale wettelijke eisen voldoet.

Land	Officiële instantie	Relevante regelgeving	Belangrijkste nationale uitzondering	Link
Nederland	RDW	Regeling voertuigen – Artikel 5.12.51	Strengere APK-controles + specifieke eisen voor aanhangers >750 kg	wetten.overheid.nl
Duitsland	Kraftfahrt-Bundesamt (KBA)	StVZO § 51 + UNECE R48	Bij >40 cm overhang trekker: extra standlichten verplicht	gesetze-im-internet.de
Verenigd Koninkrijk	DVSA / GOV.UK	Road Vehicles Lighting Regulations 1989	Post-Brexit: eigen typegoedkeuring + kleurinterpretaties iets strenger	gov.uk
Frankrijk	Ministère de l’Intérieur	Code de la Route – Article R313-1 e.v.	Geen grote afwijkingen van UNECE R48	service-public.fr
Italië	Ministero delle Infrastrutture	Codice della Strada – Articolo 151	Geen grote afwijkingen van UNECE R48	mit.gov.it
België	FOD Mobiliteit en Vervoer (DIV)	Belgisch Wegverkeersreglement + UNECE R48	Voor traag vervoer/landbouw: standlichten max. 190 cm hoogte	mobilit.belgium.be

Achtergrond informatie over de wetgeving

De Europese Economische Commissie voor de Verenigde Naties (UNECE) stelt de basisnormen vast die gelden voor voertuigen, inclusief aanhangers. Dit gebeurt via de zogenoemde ECE-regelgeving.

Deze regelgeving beschrijft in detail de verplichte verlichtingseisen voor aanhangers, zoals de plaatsing, kleur en functionaliteit van verlichting en reflectoren.

Elk land baseert zijn nationale regelgeving op deze UNECE-normen. Nationale autoriteiten kunnen echter aanvullende eisen of uitzonderingen vaststellen die specifiek zijn voor dat land.

Voorbeelden van dergelijke instanties zijn de RDW in Nederland, de TÜV in Duitsland en de DVSA in het Verenigd Koninkrijk. Deze instanties controleren of voertuigen (inclusief aanhangers) voldoen aan de normen en geven goedkeuring voor toelating op de openbare weg.

Een belangrijk reglement binnen deze regelgeving is ECE R48. Dit reglement beschrijft hoe voertuigverlichting moet worden gemonteerd en welke eisen gelden voor onder meer de positionering, zichtbaarheid en toepassing van verlichtingsfuncties op aanhangwagens en trailers.

De keuze van TRALERT®

Als u op zoek bent naar verlichting voor uw aanhanger, raden wij u deze complete set van TRALERT® aan. De set omvat achterlichten, markeringslichten, kentekenverlichting en breedtelampen, waardoor u niet alleen veilig de weg op kunt, maar ook stijlvol met onze zorgvuldige keuze.

Better Light Work Safer!

Aanhanger verlichting aansluiten?

In deze bovenstaande blog heeft u alles kunnen lezen over de verschillende regels die gelden bij verlichting op een aanhanger. Naast het hebben van verlichting is het ook van groot belang om deze op de juiste manier aan te sluiten. Zo zijn er verschillende soorten kabels en aansluitingen die hierbij van toepassing zijn. Wilt u meer weten over het aansluiten van aanhangerverlichting en de bijbehorende aansluitschema’s? Lees dan ook ons andere artikel over aanhangerverlichting.

Disclaimer:

Bij TRALERT® doen we ons uiterste best om de informatie in dit artikel zo nauwkeurig en actueel mogelijk te houden, inclusief de regelgeving rondom voertuigverlichting. Wetgeving kan echter regelmatig veranderen, en hoewel wij ons inspannen om deze wijzigingen tijdig door te voeren, kan het voorkomen dat bepaalde updates of aanpassingen nog niet zijn verwerkt in dit artikel. Wij adviseren onze lezers daarom altijd om de actuele wetgeving te controleren bij hun lokale overheidsinstanties of regelgevende organen, met name wanneer het gaat om uitzonderingen of specifieke nationale voorschriften. TRALERT® is niet aansprakelijk voor enige schade of boetes die voortvloeien uit verouderde of onvolledige informatie in dit artikel.

Neem bij twijfel altijd contact op met de bevoegde autoriteit om te verzekeren dat uw voertuig aan alle wettelijke eisen voldoet.